תרגום לערבית الترجمة للعربية

סיור בגליל - "על קו תרשיחא - חאלב - יחיעם"

جولة في الجليل - "على خط ترشيحا - حلب- يحيعام"

נושא

הרגשתי לכל אורך הסיור את הכבוד והערכה שרוחשים חברי יחיעם לתושבי תרשיחא, ולמשפחת אל בק – ולהיפך. יחס זה נוצר לאורך שנים רבות, מאז הקמת המדינה, ומורגש עד עצם היום הזה.

מזה זמן מה אני בקשר עם דוגרינט, כל חודש לערך מפרסם האתר מידע על סיורים שהוא מארגן בגליל. סיורים אלה מביאים את משתתפיהם למקומות, סיפורים ואירועים שקשורים לגליל על ההיסטוריה ועל הייחודיות שלו.

במשך כל כל הזמן הזה ראיתי את הפרסומים האלה, ואמרתי לעצמי – זה לא בשבילי, זה מסובך מדי, בהרבה מקומות בגליל אין נגישות לכיסא גלגלים... זאת  אמרתי, אך לא בדקתי עם המארגנים. עזבתי את זה ככה.

לפני כחודש ראיתי פרסום על סיור בעקבות סרט דוקומנטרי שנקרא "על קו תרשיחא - חאלב - יחיעם". הנושא, של היחסים בין ערבים ויהודים בגליל, היה מדובר רבות בבית הורי. מה עוד שהיו לי היכרויות עם כמה מחברי יחיעם המייסדים כמורים שלימדו אותנו ב"מוסד" החינוכי "אשרת"  וילדיהם כחברים בכיתה שלי בהיותי נערה לפני כ-40 שנה. נזכרתי בסיפוריהם על המאבק שהיה ועל המצור עליהם בזמן מלחמת השחרור, סקרנותי התעוררה – רציתי לצאת לסיור הזה.

מארגני הסיור הציעו לי להצטרף. להצעתם זו נעניתי ואמרתי – הייתי באה ברצון, אבל יש לי בעיה של נגישות ונהג. אז לא ידעתי שאני נכנסת להרפתקה מאתגרת וטובה שתפתח לי אפשרויות חדשות.

בזה אתגרתי את המארגנים לשאלת נגישות המקומות בהם נבקר, אם ביחיעם ואם בתרשיחא. הם בדקו, וחזרו אלי עם תשובה: יש נגישות לכל המקומות והם מוכנים לבוא לקחת אותי.
כך ביום שישי האחרון יצאתי לסיור שנקרא כשם הסרט הדוקומנטרי בעקבותיו נערך הסיור "על קו תרשיחא - חאלב - יחיעם".

תחילה הגענו ליחיעם. סמוך למבצר המפורסם שבמקום, במועדון קטן, נפגשו באי הסיור עם ותיקי הקיבוץ. הייתה שיחה עם יוצרו של הסרט, בזמן הסבריו על הסרט ודרך עשייתו הוא הזכיר את השמות של קאוקג'י וסלים אל-בק ועוד שמות מהתקופה ההיא, ששמעתי עליהם בבית אבי.
לאחר מכן הוקרן הסרט, המעלה באופן מאוזן ויפה – מצד אחד את הנעשה ביחיעם לפני מלחמת השחרור ובזמנה (מפי כמה מותיקי יחיעם) ומצד שני את הנעשה בתרשיחא (מפי בני משפחת אל-בק, שאחד מבניה, סלים, היה ממנהיגי ההתנגדות הערבית נגד הישוב העברי בגליל). לאחר המלחמה, במשך השנים נרקמו יחסי ידידות ואמון בין יחיעם לתושבי תרשיחא, ומי מתושבי תרשיחא מצאו את פרנסתם בקיבוץ יחיעם.          

הדמויות ששמעתי עליהם לפני שנים נהפכו למוחשיות, ראיתי את פניהם – נזכרתי בסיפוריו של אבי מהתקופה ההיא. על אבי, מיכה כהני ז"ל (אבו יוסף) ופועלו בקרב ערביי הסביבה כתבתי בטור שנקרא "הן אפשר הן אפשר שיהיה אחרת כבר". 
 

לאחר הקרנת הסרט סיפרו ותיקי יחיעם על התקופה ההיא. היה שיח מעניין בין באי הסיור, והזמן עבר מהר מדי. הגיע הזמן לעבור לתרשיחא.

בהגיענו לתרשיחא, התקבלנו על ידי משפחתו של סלים אל בק, אחותו ואחיו, כיד המסורת הערבית הידועה של הכנסת אורחים. התכנסנו בסלון הבית, ואף שהיינו רבים היה מקום לכולם.
נשאלו שאלות, נתנו תשובות ודרך זה אפשר היה לרקום את הסיפור מהצד שלהם. מה היה שם לפני שחברי יחיעם עלו להתיישב במקום, ולמה חלק מתושבי הכפר ברחו מפני ההפצצות האוויריות של צה"ל עד כניעתה של תרשיחא. על האם שרצתה לראות את בנה שברח לסוריה, לחאלב, לאחר המלחמה. איך חברי יחיעם עזרו להם, עשו שהאם תוכל לראות את בנה וכעבור שנים גם יבוא לבקר בתרשיחא. סיפרו עוד על ביקור שערכו בסוריה, בחאלב, על התנאים הקשים בהם חיים בני משפחתם בחאלב. ועוד כהנה וכהנה סיפורים וזיכרונות.

הרגשתי לכל אורך הסיור את הכבוד והערכה שרוחשים חברי יחיעם לתושבי תרשיחא, ולמשפחת אל בק – ולהיפך.  יחס זה נוצר לאורך שנים רבות, מאז הקמת המדינה, ומורגש עד עצם היום הזה. 

בגמר הסיור הייתה לי הרגשה שנכנסתי לרגע לאגדה, כי רק באגדות יש דברים כאלה. אך אני יודעת שיש – זה לא חלום – זאת מציאות שאם נדע לשמור ולטפח אותה, אולי נוכל להגיע לשלום המיוחל.         

 

גם חדווה לבנת סיכמה את הסיור מנקודת מבטה

כתבות בעקבות הסרט מאת ישראל בן דור וחגית לביא
 

תמונת סלים אל-בק השמורה בבית משפחתו
צילום: מוטי טל

طوال الجولة احسست بالفخر والتقدير الذي يشعر به سكان يحيعام تجاه سكان ترشيحا، ولعائلة البيك وبالعكس. هذه العلاقة تطورت على مدار سنوات، منذ قيام الدولة، ويمكن الاحساس بها حتى اليوم

(ترجمته للعربية: هدير حوراني)

 

منذ وقت وانا على صله مع دغري نت، كل شهر ينشر الموقع معلومات عن جولات ينظمها في الجليل. هذه الجولات تجلب مشاركيها الى أماكن،  قصص وأحداث لها علاقه بالجليل من تاريخه وانفراده.

طوال كل هذا الوقت رأيت هذه التقارير، وقلت لنفسي - انها ليست لي، انها معقدة للغاية، في الكثير من الأماكن في الجليل ليس هناك امكانيه لدخول الكراسي المتحركة ... هذا ما قلت، لكني لم اتحقق مع المنظمين. تركت الامر عند هذا الحد.

قبل نحو شهر رأيت نشر عن جولة بعد فيلم وثائقي بعنوان "على خط ترشيحا - حلب - يحيعام". مسألة العلاقات بين العرب واليهود في الجليل، كان مطروح دائما في بيت والدي. وكان لي معارف من مؤسسي يحيعام المعلمين الذين علمونا في "المؤسسه" التعليميه "اشرات" واولادهم كانوا في صفي عندما كنت طفلة قبل نحو 40 عاما. وتذكرت قصصهم عن الكفاح والحصار الذين كانوا خلال حرب الاستقلال، أثير اهتمامي - أردت الانضمام لهذه الجولة.

منظمو الجولة عرضوا علي الانضمام. قبلت الاقتراح، وقلت اني سآتي بسرور، ولكن لدي مشكلة لاني معاقه وتوفر سائق. ولم أكن أعرف أنني ادخل في مغامرة جيدة وصعبة التي ستفتح لي إمكانيات جديدة.

هكذا تحديت المنظمين لمسألة الوصول إلى الأماكن التي تزورها، إذا كان بيحيعام او في ترشيحا. فحصوا واعادوا الي جوابا: يمكن الوصول إلى جميع الأماكن وانهم على استعداد ليأتوا لأخذي.

وهكذا في يوم الجمعة الماضي ذهبت في جولة المعروفة باسم الفيلم "على خط ترشيحا - حلب - يحيعام".

أولا وصلنا يحيعام. بالقرب من القلعة الشهيرة هناك، في نادي صغير، التقينا المتجولين مع سكان الكيبوتس. كان محادثة مع مخرج الفيلم، في حين شرحه للفيلم ذكر أسماء كل من قوقجي وسليم البيك وأسماء أخرى من ذلك الوقت، سمعت عنهم في منزل والدي.

بعدها بث الفيلم، الذي يظهر بشكل متوازن وجميل -  من جهة الأحداث في يحيعام قبل حرب الاستقلال، وفي وقتها ومن ناحية أخرى الأحداث في ترشيحا (من آل - بيك، التي أحد أبنائها، سالم، وكان أحد قادة المقاومة العربية ضد الجالية اليهودية في الجليل). بعد الحرب، على مدى السنوات نسجوا علاقات صداقة وثقة بين يحيعام وسكان ترشيحا، والمقيمين في ترشيحا وجدوا وظائف في يحيعام.

الاشخاص الذين سمعت عنهم منذ سنوات أصبحوا معروفين، رأيت وجوههم - تذكرت قصص والدي من تلك الفترة.  كتب "كتبت من تلك الفتره. عن ابي الراحل ميخا كهاني(أبو يوسف) وعمله بالقرب من العرب يمكن ان يكون الأمر خلاف ذلك."

بعد عرض الفيلم، تحدثوا قدامى يحيعام عن تلك الفترة. كانت محادثة مثيرة للاهتمام بين المتجولين، ومر الوقت بسرعة كبيرة جدا. حان الوقت لنتحدث عن ترشيحا.

عندما وصلنا ترشيحا استقبلونا عائلة سليم البيك، شقيقته وشقيقه، تبعا لتقاليد الضيافة العربية المعروفة. اجتمعنا في صالون البيت، بالرغم من اننا كثيروت لكن كان هناك مكان للجميع.

سالوا أسئلة وقمنا بالأجابة وبهذه الطريقة كان من الممكن نسج القصة من جانبهم. ما كان هناك قبل ان ياتوا سكان يحيعام ليستقروا هناك، ولماذا بعض سكان القريه فروا من الغارات الجوية للجيش الاسرائيلي حتى استسلام ترشيحا. على الام التي كانت تريد أن ترى ابنها الذي هرب إلى سوريا، الى حلب، بعد الحرب. كيف ساعدوهم سكان يحيعام، تمكنت الام من رؤية ابنها وبعد سنوات اتى لزيارة ترشيحا. تكلموا ايضا عن زيارتهم الى سوريا، في حلب، وعن الظروف القاسية التي يعيشونها أسرهم في حلب، وهكذا دواليك قصص وذكريات.

شعرت طوال الجوله بالاحترام والتقدير من قبل سكان يحيعام لسكان ترشيحا ولأسرة البيك - والعكس. هذا الرابط أنشأ على مدى سنوات عديدة، منذ قيام الدولة، ويشعر حتى يومنا هذا.

في نهاية الجولة احسست اني كنت في لحظة أسطورية، لأنه فقط في الأساطير هناك مثل هذه الأمور. ولكني أعلم أنه يوجد- انه ليس حلما - انها حقيقة واقعة أن نتمكن من الحفاظ عليها وتغذيتها، ربما نتمكن من تحقيق السلام.

תמונת סלים אל-בק השמורה בבית משפחתו
צילום: מוטי טל
תיוג
ישובים
מרגלית טויטו مرجليت تويتو:

שמי מרגלית ואני כאן כדי לומר שאפשר גם כנגד כל הסיכויים – רק תנו צ'אנס...

לבלוג של מרגלית טויטו בדוגרינט

 


תגובות

סיור רב מפגשים

בנוסף למה שתיארת מרגלית, המפגש עם חברי יחיעם ומשפחת אל בק מתרשיחא, המפגש בין וותיקי יחיעם לוותיקי תרשיחא, המפגש של משתתפי הסיור שחיים כאן ועכשיו עם ההיסטוריה של התחלת החיים המשותפים בגליל, ועוד מפגשים קטנים ופרטיים, המפגש אתך היה אחת החוויות המרגשות בשבילי.
40 שנה חלפו עברו, ואנחנו כאן.

פרסום תגובה חדשה

ערך מאפיין זה ישאר פרטי ולא יוצג באופן ציבורי.
CAPTCHA
בדיקה זו מיועדת לוודא שהינך חי ונושם ואינך מחשב המפיץ ספאם